fbpx ปัญญาประดิษฐ์ (AI) รัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ และการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารในประเทศไทยและในกลุ่มประเทศลุ่มแม่น้ำโขง | UNESCO Bangkok

ปัญญาประดิษฐ์ (AI) รัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ และการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารในประเทศไทยและในกลุ่มประเทศลุ่มแม่น้ำโขง

ปัญญาประดิษฐ์ (AI) รัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ และการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารในประเทศไทยและในกลุ่มประเทศลุ่มแม่น้ำโขง

ปัญญาประดิษฐ์ (AI) และรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์บทบาทสำคัญในการช่วยให้เราเข้าถึงข้อมูลในโลกดิจิทัลได้ดีขึ้น  การนำเทคโนโลยีดิจิทัล เข้ามาปรับใช้กับทุกภาคส่วนขององค์กรของงานบริการในภาครัฐ (Digital transformation of government services) สามารถช่วยเชื่อมช่องว่างทางดิจิทัล ระหว่างคนที่เข้าถึงและคนที่เข้าไม่ถึงการใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีดิจิทัล โดยช่วยให้ประชาชนโดยทั่วไปเข้าถึงข้อมูลที่เฉพาะเจาะจงและเปิดกว้าง รวมถึงการเพิ่มความโปร่งใสและการเปิดให้ข้อมูลเข้าถึงได้ง่าย และยังได้รับหลักประกันว่าจะได้รับบริการที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยประชาชนสามารถเข้าถึงข้อมูลและบริการสาธารณะได้แทบจะทันที

อย่างไรก็ตาม การเปลี่ยนแปลงทางดิจิทัลของบริการสาธารณะที่ขับเคลื่อนด้วย AI ก็ทำให้เกิดการตั้งคำถาม เกี่ยวกับสิทธิขั้นพื้นฐานและประเด็นทางจริยธรรมของการใช้ AI และ e-Governance

ไทย เวียดนาม และกัมพูชาเป็นประเทศในภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิกซึ่งมีความเหลื่อมล้ำทางรายได้ในระดับสูง ทั้งสามประเทศมีรูปแบบการพัฒนาการที่คล้ายคลึงกัน คือ มีระดับการพัฒนาที่เติบโตอย่างรวดเร็ว พร้อมกับความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจและสังคมที่เพิ่มขึ้น ช่องว่างความเหลื่อมล้ำนี้กำลังขยายกว้างขึ้นอันเนื่องมาจากผลกระทบของการระบาดใหญ่ของโควิด-19

เมื่อช่องว่างทางดิจิทัลดังกล่าวผนวกเข้ากับความเหลื่อมล้ำทางสังคมและเศรษฐกิจจะมีผลให้เกิดความเหลื่อมล้ำมากขึ้นอันเนื่องมาจากอุปสรรคที่เพิ่มขึ้นในการบังคับใช้หลักธรรมาภิบาลรวมถึงสิทธิในการเข้าถึงข้อมูล อย่างไรก็ตามเราสามารถทำให้ช่องว่างทางดิจิทัลนี้แคบลงได้ ด้วยการนำแนวคิดของ e-Governance มาใช้ ซึ่งรวมเอาการพัฒนาแอปพลิเคชันและคอนเทนต์ในช่องทางออนไลน์เพื่อ  การกระตุ้นเกิดการมีส่วนร่วม และการทำงานร่วมกัน

ในขณะที่ประเทศไทยบังคับใช้พระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการมาตั้งแต่ปี 1997 รัฐบาลไทยกำลังผลักดันการเข้าสู่รัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์แบบเปิดและเพิ่งอนุมัติยุทธศาสตร์และแผนปฏิบัติการ AI แห่งชาติของไทยในเดือนกรกฎาคมที่ผ่านมา เวียดนามและกัมพูชากลับยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นของการนำกฎหมายการเข้าถึงข้อมูลข่าวสาร (ATI) ไปใช้ ในกรณีของเวียดนามมีการออกกฎหมาย ATI มาใช้ในปี 2016 ซึ่งทำให้กฎหมายมีผลบังคับใช้ในวันที่ 1 กรกฎาคม 2018 แต่สำหรับกัมพูชา การพิจารณากฎหมายในสภายังติดอยู่ในขั้นตอนสุดท้ายซึ่งล่าช้าจากกำหนดการเดิมที่วางแผนว่าจะนำมาใช้ในปี 2021

แม้ว่าประเทศทั้งสามดังที่กล่าวมาแล้วจะอยู่ในขั้นตอนที่ต่างกันในการผ่านร่างกฎหมายและการบังคับใช้กฎหมายการเข้าถึงข้อมูลข่าวสาร แต่ภาคประชาสังคมในทั้งสามประเทศกลับมีประสบการณ์ร่วมกันในการพยายามผลักดันให้ข้อมูลสาธารณะเปิดเผยและโปร่งใสมากขึ้น

ยูเนสโกร่วมกับคณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จัดกิจกรรมเสวนาสาธารณะเนื่องในโอกาส “วันสากลแห่งการเข้าถึงข้อมูลข่าวสาร”  โดยเชิญผู้มีส่วนได้ส่วนเสียจากฝ่ายต่าง ๆ มาเสวนาแลกเปลี่ยนกันเกี่ยวกับสถานะการเข้าถึงข้อมูล รัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์แบบเปิด และระเบียบข้อบังคับ เกี่ยวกับประเด็นจริยธรรมของการใช้ AI ในไทย โดยจะมีการแบ่งปันประสบการณ์จากภาคประชาสังคมและผู้เกี่ยวข้องอื่น ๆ ในไทย เวียดนาม กัมพูชา ในประเด็นว่าข้อมูลสาธารณะที่เปิดกว้างและเข้าถึงได้ช่วยสร้างพื้นที่ของพลเมือง ภาระรับผิดชอบ และการมีส่วนร่วมของสาธารณะได้อย่างไร

กิจกรรมออนไลน์นี้จะมีส่วนช่วยในการเพิ่มขีดความสามารถของทั้งผู้ปฏิบัติหน้าที่และผู้เกี่ยวข้องในการติดตามและสนับสนุนความก้าวหน้าในการเข้าถึงข้อมูล ซึ่งเป็นเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDG) เป้าประสงค์ที่ 16.10 ซึ่งเกี่ยวกับการสร้างหลักประกันว่าสาธารณชนสามารถเข้าถึงข้อมูลและมีการปกป้องเสรีภาพขั้นพื้นฐานโดยเป็นไปตามกฎหมายภายในประเทศและความตกลงระหว่างประเทศ

ประเด็นแลกเปลี่ยน:

  • สถานะปัจจุบันของการเข้าถึงข้อมูลของไทย ประเด็นทางจริยธรรม/กฎหมายของการใช้ AI และการนำไปปฏิบัติ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการส่งเสริมประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วมและข้อมูลที่เป็นประโยชน์ต่อสาธารณะ
  • การแบ่งปันประสบการณ์จากไทย กัมพูชา และเวียดนาม เกี่ยวกับวิธีที่ภาคประชาสังคมและผู้ทรงสิทธิ์ใช้ในการผลักดันให้หน่วยงานสาธารณะที่รับผิดชอบจัดการการเข้าถึงข้อมูลสาธารณะอย่างเปิดเผยและโปร่งใส
  • สำรวจบทเรียนที่ได้รับสำหรับกัมพูชา เวียดนาม และไทย เพื่อปรับปรุงกฎหมายการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารและการบังคับใช้กฎหมาย โดยอ้างอิงถึงมาตรฐานสากลและบทเรียนจากประเทศเพื่อนบ้าน ในประเด็นรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์แบบเปิด และการกำกับดูแลการใช้ AI

กำหนดการ

วันที่ 28 กันยายน 2022
เวลา: 14.00-17.00 น.
รูปแบบ: เสวนาออนไลน์
ภาษา: ไทยและอังกฤษ (มีล่ามแปลภาษา)
ลิงก์ลงทะเบียนออนไลน์: https://forms.gle/dgTP9V8PsJJ8vqab9 

 

Speakers of the event

 

เวลา

รายการ

ผู้พูด

14.00 –14.15

คำกล่าวเปิดงาน

 

H.E. Mr Remco van Wijngaarden (นายแร็มโก ฟัน ไวน์คาร์เดิน) เอกอัครราชทูตราชอาณาจักรเนเธอร์แลนด์ ประจำราชอาณาจักรไทย ราชอาณาจักรกัมพูชา และ สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว

อ.ไศลทิพย์ จารุภูมิ รองคณะบดี คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

Mr Shigeru Aoyagi (นายชิเงรุ อาโอยางิ) ผู้อำนวยการ ยูเนสโก กรุงเทพฯ

14.15 – 14.30

 

Keynote: รายงานแนวโน้มจากสถานการณ์การเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของประเทศต่าง ๆ ทั่วโลกและบทเรียนที่ได้รับ

Mr Joe Hironaka (นายโจ ฮิโรนากะ) ที่ปรึกษาด้านการสื่อสารและสารสนเทศ ยูเนสโก กรุงเทพฯ

14.30 – 15.15

กรณีศึกษา: ความพยายามในการสร้างองค์กรสาธารณะให้มีภาระรับผิดชอบผ่านสิทธิในการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของประชาชน

กัมพูชา - การยกระดับคุณภาพการให้บริการ สาธารณะผ่านการเข้าถึงข้อมูล

เวียดนาม - การปรับปรุงการเปิดเผยข้อมูล เพื่อสิทธิของประชาชนต่อการเข้าถึงข้อมูลที่ดิน

ไทย - การใช้เทคโนโลยีและข้อมูลแบบเปิดเพื่อเสริมสร้างให้ประชาชนมีบทบาททางการเมือง

ผู้ดำเนินรายการ: อ.ฐิติรัตน์ ทิพย์สัมฤทธิ์กุล คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 


The Cambodian Journalists Alliance Association (CamboJA)

Ms. Ngo Thi Thu Ha, Director, The Center for Education Promotion and Empowerment of Women (CEPEW)

นางสาวธนิสรา เรืองเดช, ผู้ก่อตั้ง, WeViIS (We visualize Data for Democracy)

15.15 – 16.30

เสวนา: การสร้างองค์กรสาธารณะที่มีภาระรับผิดชอบและให้บริการที่ครอบคลุมทั่วถึงผ่านรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ที่เปิดข้อมูลของประเทศไทย

ผู้ดำเนินการเสวนา: 
รศ.ดร.พิจิตรา ศุภสวัสดิ์กุล หัวหน้าหน่วยปฏิบัติการวิจัยนโยบายสื่อ
คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
 
ดร.สุพจน์ เธียรวุฒิ ผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (DGA) 

รศ.ดร.ภูมินทร์ บุตรอินทร์ กรรมการจริยธรรมปัญญาประดิษฐ์ สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.)  

นายณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ สมาชิกสภาราษฎร พรรคก้าวไกล 

นายพงษ์พิพัฒน์ บัญชานนท์ บรรณาธิการอาวุโส The MATTER

นางภาวนา ฤกษ์หร่าย ผู้อำนวยการส่วนนโยบายและวิเคราะห์ สำนักงานคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการ

16.30 – 16.50

คำกล่าวปิดงาน

Mr Joe Hironaka (นายโจ ฮิโรนากะ) ที่ปรึกษาด้านการสื่อสารและสารสนเทศ ยูเนสโก กรุงเทพฯ

รับชมการเสวนาย้อนหลัง

Event
-